شعارها از دل خیابان‌ها

ویدیوهای منتشرشده از اعتراضات روزهای ۲۸ و ۲۹ آذر، لحظه‌هایی را ثبت کرده که جمعیت در بازارهای مرکزی تهران و مناطق تجاری به سمت یگان‌های ضدشورش شعار «نارنجک نینداز، بیا پیش ما» سر می‌دهند. معترضان نیروهای امنیتی را «برادر» خطاب کرده و یادآوری می‌کنند که خانواده‌های سربازان و نیروهای رده‌پایین نیز از تورم و گرانی رنج می‌برند، با شعارهایی مانند «همه با هم فقیر شدیم، بیا پیش ما».

این فراخوان‌ها در میان اعتصاب بازاریان و تجمعات اعتراضی بر سر قیمت‌های نجومی شکل گرفته، جایی که شعارهای اقتصادی با دعوت مستقیم از نیروهای نظامی درهم آمیخته است. گزارش‌ها حاکی از آن است که این شعارها در نقاط کلیدی مانند خیابان حافظ و بازار آهن رواج یافته، هرچند بخشی از کلیت شعارهای ضدحکومتی گسترده‌تر است.

صدای دیاسپورا و مخالفان خارج‌نشین

مقاومت‌گران و فعالان ایرانی خارج از کشور، فراخوان‌های همیشگی خود را برای جدایی نیروهای سپاه و پلیس از رژیم شدت بخشیده‌اند. فعالان در اروپا و آمریکای شمالی پیام‌هایی منتشر می‌کنند که از سربازان و نیروهای نظامی می‌خواهند از اجرای دستورات سرکوب خودداری کنند و به جنبش مردمی بپیوندند، با استناد به تجربه قیام‌های گذشته که جدایی‌ها رژیم را تضعیف کرد.

برخی کمپین‌های دیاسپورا مستقیماً نیروهای جوان‌تر را هدف قرار داده و بر وحدت ملی به جای وفاداری به رهبرانی که مسئول بحران ارزی دانسته می‌شوند، تأکید دارند. رسانه‌های فارسی‌زبان خارجی نیز این پیام‌ها را بازتاب می‌دهند و نیروهای امنیتی را به عنوان متحدان بالقوه «جنبش مردمی» معرفی می‌کنند.

یادآور قیام‌های گذشته

این تاکتیک، یادآور اعتراضات بنزینی ۹۸ و خیزش مهسا در ۱۴۰۱ است که در آن‌ها شعارهای مشابه برای شکاندن وفاداری رژیم به کار گرفته شد. تحلیل‌گران اشاره می‌کنند که هرچند هنوز جدایی‌های گسترده‌ای رخ نداده، اما خویشتنداری برخی واحدها در درگیری‌های اخیر، نشان‌دهنده تردیدهای درونی در سایه فشارهای اقتصادی است.

رسانه‌های حکومتی نسبت به این «فتنه» هشدار داده و فراخوان‌های دیاسپورا را توطئه خارجی برای تفرقه در نیروهای مسلح می‌دانند. استقرار امنیتی همچنان سنگین است، اما معترضان با تداوم فراخوان‌ها، به طولانی‌شدن بحران معیشتی به عنوان عاملی برای جذب سربازان وظیفه و نیروهای رده‌پایین امیدوارند.